|
Wielka Brytania (Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i
Irlandii Północnej).
Stolica: Londyn Waluta: funt brytyjski (GBP). Język
urzędowy: angielski Inne języki: walijski, szkocki, galicki
PRZEPISY WJAZDOWE:
 Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach
Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży uprawniającym do
bezwizowego wjazdu i pobytu do 90 dni (niezależnie od jego celu) na terytorium
Wielkiej Brytanii jest paszport bądź dowód osobisty (starego i nowego wzoru).
Przed wyjazdem należy się upewnić, czy dokument jest w wystarczająco dobrym
stanie technicznym i pozwala na stwierdzenie tożsamości (szczególną uwagę w
przypadku starszych, książeczkowych dowodów osobistych należy zwrócić na
aktualność zdjęcia). Osoby podróżujące z psami, kotami i fretkami do Wielkiej
Brytanii obowiązane są zadbać o to, by zwierzę miało paszport, było oznakowane
przez mikrochip. Warto mieć ze sobą oryginał świadectwa szczepienia przeciw
wściekliźnie i badania krwi określającego poziom przeciwciał przeciw
wściekliźnie (zwierzę może być przewożone do Wielkiej Brytanii po upływie
sześciu miesięcy od daty pobrania krwi do tego badania). Badanie to zastępuje
kwarantannę. Psy, koty i fretki mogą być wwiezione do Wielkiej Brytanii tylko
uprawnionymi drogami i tylko przez uprawnionych przewoźników. Psy określonych
ras nie mogą być w ogóle wwożone do Wielkiej Brytanii. Podstawowe warunki
podróżowania ze zwierzętami są dostępne na stronie internetowej Ministerstwa
Rolnictwa Wielkiej Brytanii: www.defra.gov.uk. Praca. Od 1 maja 2004 r. Polacy,
jako obywatele rozszerzonej UE, mogą podjąć legalne zatrudnienie w Wielkiej
Brytanii, zgodnie z zasadą swobodnego przepływu osób. Osoby podejmujące pracę w
Wielkiej Brytanii są objęte Programem Rejestracji Pracowników (Workers
Registration Scheme). Każdy, kto zamierza pracować dłużej niż miesiąc, powinien
się zarejestrować. Potrzebne informacje można uzyskać pod numerem telefonu
00448705210224 lub na stronach internetowych www.ind.ho-meoffice.gov.uk oraz
www.workingintheuk.gov.uk. Przy zatrudnieniu konieczne jest posiadanie numeru
ubezpieczenia społecznego (National Insurance Number) oraz podanie go
pracodawcy, co zapewni właściwy zapis wszystkich składek ubezpieczenia
społecznego. Osoby nie mające tego numeru powinny zgłosić się do Departamentu
Pracy i Emerytur (Department for Work and Pensions) na terenie Anglii, Szkocji
lub Walii lub do Departamentu Rozwoju Społecznego (Department for Social
Development) na terenie Irlandii Północnej. Pracodawca może być w tym pomocny,
lecz złożenie wniosku o NIN jest obowiązkiem pracownika. W Wielkiej Brytanii
można podjąć pracę na zasadzie samozatrudnienia, tzw. self-employed. Aby
zarejestrować własną działalność, wystarczy zgłosić się do najbliższego biura
Inland Reve-nue i poprosić o formularz CWF1 lub wydrukować formularz ze strony
internetowej www.inlandrevenue.gov.uk. Osobom, które nie dokonają rejestracji w
ciągu 3 miesięcy od rozpoczęcia działalności, grozi kara 100 funtów. Osoba
samozatrudniająca się nie jest zobowiązana do rejestracji w ramach WRS.
Szczegółowe informacje o prawach pracowników można znaleźć na stronie
internetowej związków zawodowych: www.tuc.org.uk lub skorzystać z ich infolinii
0870 600 4882. Aby otworzyć konto w banku w Wielkiej Brytanii, należy umówić
się na spotkanie w banku i dostarczyć dokumenty potwierdzające tożsamość i
adres: ważny paszport lub brytyjskie prawo jazdy, rachunek na swoje nazwisko
(za gaz, prąd czy telefon stacjonarny), rachunek za opłacenie podatku lokalnego
(Council Tax). Konto jest niezbędne do rozliczeń z pracodawcą lub kontraktorem
(często wynagrodzenie wypłacane jest przelewem lub czekiem), a także potwierdza
adres, umożliwia zakup telefonu na abonament oraz ułatwia życie w wielu innych
sytuacjach. Biuro Porad Obywatelskich (Citizen's Advice Bureau) udziela porad
bezpłatnych w sposób poufny i bezstronny. Można tam uzyskać poradę prawną w
takich kwestiach, jak np zadłużenie, sprawy mieszkaniowe, odnoszące się do
zatrudnienia. Urząd Podatkowy (Inland Revenue) udziela porad dotyczących
opodatkowania, składek ubezpieczenia społecznego, krajowej płacy minimalnej,
zwolnień podatkowych. Należy zaplanować swój pobyt w Wielkiej Brytanii. Jeśli
się nie ma zapewnionej pracy, trzeba się zabezpieczyć finansowo na okres
minimum czterech tygodni, wykupić bilet powrotny. Należy realnie oceniać swe
szanse: znajomość języka angielskiego jest nieodzowna. Dostęp do określonych
świadczeń socjalnych jest ograniczony. Podejmując decyzję o wyjeździe
zagranicznym, podejmuje się również ryzyko. Trzeba wiedzieć, że oszuści
wykorzystują fakt, iż Wielka Brytania otworzyła rynek pracy, i wystrzegać się
podejrzanych pośredników, zarówno w Polsce, jak i w Wielkiej Brytanii. Warto
zajrzeć do rejestru agencji, które mają odpowiednie certyfikaty. Nie należy płacić
za pośrednictwo pracy. W Wielkiej Brytanii pobieranie opłat za znalezienie
pracy jest nielegalne. Jest wiele możliwości znalezienia pracy. Można się
skontaktować z agencjami pośrednictwa pracy oraz Jobcentre/Jobcentre Plus. Za
pośrednictwem systemu EURES można znaleźć aktualne oferty pracy w krajach UE,
można również skorzystać z pomocy wojewódzkich urzędów pracy w Polsce. W
sprawie otrzymania emerytury brytyjskiej należy kontaktować się z brytyjskim
urzędem emerytalnym The Pension Service (Ty-neview Park, Newcastle upon Tyne,
NE 98 1 BA). Państwo wypłacające emeryturę jest odpowiedzialne za objęcie
emeryta opieką medyczną, chyba że emeryt otrzymuje również świadczenia w kraju,
do którego się przeniósł, i wtedy ten kraj przejmuje obowiązek zapewnienia mu opieki
zdrowotnej.
OBOWIĄZEK SZKOLNY:
Obejmuje dzieci od piątego do szesnastego roku
życia. Rodzaje szkół to: prywatne o wysokich opłatach oraz państwowe i
religijne, w których nauka jest bezpłatna. Dzieci chodzą do szkoły podstawowej
(Primary) od 5. do 11. roku życia, następnie do szkoły średniej (Secondary
School albo High School). Szkoły średnie oferują naukę do 16. lub 18. roku
życia. System egzaminacyjny obejmuje: obowiązkowe egzaminy SATS przeprowadzane
w wieku 7,11 i 14 lat, małą maturę GCSE w wieku 16 lat oraz dużą maturę na
dwóch poziomach - AS w wieku lat 17 (średnio z czterech przedmiotów) i A2 w
wieku 18 lat (średnio z trzech przedmiotów). Aby dostać się na studia, trzeba
zdać 2-4 przedmioty z dobrym wynikiem na poziomie A Level. Dla młodzieży powyżej
16. roku życia są również kursy zawodowe. Poziom szkoły często wiąże się z
dzielnicą, w której szkoła jest położona. Pierwszeństwo zawsze mają dzieci,
które mieszkają wdanej okolicy. W Anglii nie ma całotygodniowych szkół
polskich. Przy Ambasadzie RP w Londynie jest szkoła, która realizuje tzw.
program wyrównawczy w stosunku do programu obowiązującego w szkołach w Polsce.
Program ten przeznaczony jest głównie dla młodzieży, która przebywa tu czasowo
i ma zamiar wrócić do szkół w Polsce. Szkoły wyższe w Wielkiej Brytanii same
decydują o poziomie opłat pobieranych od studentów. Tam, gdzie uczelnia
różnicuje opłaty pobierane od studentów krajowych i zagranicznych, większość
polskich studentów traktowana jest jako studenci krajowi.
PRZEPISY CELNE:
Nie
ma ograniczeń we wwozie pieniędzy na terytorium Wielkiej Brytanii ani w
wywozie. Posiadanie większej kwoty pieniędzy na granicy musi być odpowiednio
udokumentowane, np wyciągiem z banku, ponieważ zachodzić może podejrzenie o
uprawianie procederu „prania brudnych pieniędzy".
PRZEPISY PRAWNE:
Zabrania się wwożenia m.in. narkotyków (kara do 24 lat pozbawienia wolności),
magazynów o tematyce pornograficznej, podrobionych markowych wyrobów, pirackich
kaset. Obowiązuje bezwzględny zakaz wwozu narzędzi niebezpiecznych (noże
składane, kordziki, kastety, sprzęt do wschodnich sztuk walki itp.), których
posiadanie w miejscu publicznym jest niedozwolone. W Wielkiej Brytanii, w
odróżnieniu od innych krajów, nie wydaje się typowych zaświadczeń o
niekaralności. Osoba, której dokument ten jest niezbędny do przedstawienia w
urzędzie, powinna skontaktować się z brytyjskim posterunkiem policji właściwym
dla miejsca zamieszkania lub bezpośrednio z NewScotland Yard.
MELDUNEK:
Nie ma
obowiązku meldunkowego.
SZCZEPIENIA, SŁUŻBA ZDROWIA:
Nie ma zagrożenia sanitarno-epidemiologicznego.
Opieka lekarska jest bezpłatna, trzeba jednak zarejestrować się w rejonowej
przychodni i wybrać lekarza rodzinnego, tzw. General Practitioner. Osoby nie
płacące ubezpieczenia w Wielkiej Brytanii (National Insurance) muszą mieć
formularz E-111; w przypadku dłuższych wyjazdów (studia, praca) wymagany jest
formularz E-128. Są one wydawane przez oddziały NFZ w Polsce. Całodobowe porady
medyczne i informacje o placówkach NHS można uzyskać pod numerem telefonu NHS
DIRECT 08454647 i na stronie internetowej Państwowej Służby Zdrowia
www.nhsdirect.nhs.uk.
INFORMACJE DLA KIEROWCÓW:
W Wielkiej Brytanii obowiązuje
ruch lewostronny. Obowiązkowe jest zapinanie pasów bezpieczeństwa na przednich
i tylnych siedzeniach. Rozmowa przez telefon komórkowy podczas prowadzenia
pojazdu jest zabroniona. Dopuszczalny poziom alkoholu we krwi kierującego
pojazdem wynosi 0,8 promila. „Zielona karta" nie jest dokumentem
obowiązkowym, nadal jednak służy ona za dowód ubezpieczenia i ułatwia, w razie
wypadku, uzyskanie odszkodowania; pożądane jest wykupienie ubezpieczenia
Auto-Casco. Nie ma obowiązku wymiany polskiego prawa jazdy na brytyjskie, ale
można je wymienić. W tym celu należy pobrać na poczcie formularz D1, wypełnić
go i wysłać do DVLA (Driving and Vehic-le Licensing Agency, Longview Road,
Swansea, SA6 7JL, www.dvla.gov.uk) wraz z polskim prawem jazdy, dowodem
potwierdzającym tożsamość i opłatą w wysokości 38 funtów. Należy
załączyć także list aplikacyjny potwierdzający, że kierujący wie, iż wymiana
jest nieobowiązkowa i robi to na własne życzenie.
BEZPIECZEŃSTWO W KRAJU:
Zagrożenie przestępczością nie odbiega od sytuacji w innych państwach Europy
Zachodniej. Ofiary przestępstwa mają prawo starać się o odszkodowanie;
instytucją powołaną do pomocy w tych sprawach jest Criminal Injuries
Compensation Authority (CICA).
PODRÓŻOWANIE PO KRAJU:
Obywatele państw
członkowskich UE udający się na Wyspy Kanałowe (Jersey, Guernsey, Al-derney) są
zwolnieni z obowiązku wizowego; nie jest wymagane pozwolenie na pracę. Na
Jersey oraz Guernsey należy liczyć się z restrykcjami mieszkaniowymi. Na Jersey
funkcjonuje prawo mieszkaniowe, które ściśle reguluje sprawy związane ze
sprzedażą i wynajmem mieszkań. Określony jest typ zakwaterowania
przysługującego pracownikom sezonowym. Wymagana jest licencja na zatrudnienie.
Opieka zdrowotna na Jersey jest płatna. Po upływie sześciu miesięcy pobytu
można zarejestrować się i uzyskać książeczkę zdrowia, która uprawnia jedynie do
bezpłatnego leczenia szpitalnego. Osoby zamierzające podjąć pracę na Guernsey
obowiązane są do uzyskania zezwolenia, które umożliwi im jednocześnie
zamieszkanie oraz podjęcie pracy (the housing licence). Osobom przebywającym tu
w celach turystycznych zaleca się wykupienie ubezpieczenia, w szczególności od
następstw nieszczęśliwych wypadków. Brak jest kontroli imigracyjnej w
odniesieniu do obywateli państw UE podróżujących na wyspę Man. Zgodnie z
lokalnym ustawodawstwem funkcjonuje program dotyczący zasad zatrudniania osób
przyjezdnych (the overseas labour scheme): pracodawca występuje o pozwolenie na
pracę dla pracownika, którego zamierza zatrudnić. Przy podejmowaniu decyzji o
przyznaniu pozwolenia na pracę brana jest pod uwagę liczba pracowników
lokalnych, tzw. Isle of Man worker (np. osób wykształconych, mających tam swoje
korzenie), którzy mogą podjąć określoną pracę. Po upływie pięciu lat
zatrudnienia Polacy nabędą uprawnienia pracownika lokalnego. Ograniczony jest
dostęp do świadczeń socjalnych. Podejmują pracę, należy zarejestrować się u lekarza
rodzinnego, co umożliwi dostęp do państwowej służby zdrowia. Nie są akceptowane
formularze unijne, tj. E-111. Turyści udający się na wyspę Man powinni zadbać o
wykupienie ubezpieczenia, jednakże w nagłych wypadkach pomoc medyczna udzielana
jest bezpłatnie. Polacy wyjeżdżający na Gibraltar nie są objęci obowiązkiem
wizowym; w nagłych wypadkach akceptowany jest formularz E-111. Polacy udający
się turystycznie na Bermudy, Falklandy, Brytyjskie Wyspy Dziewicze zwolnieni są
z obowiązku wizowego; przed podróżą zaleca się wykupienie pełnego ubezpieczenia
oraz ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków. Wiza będzie natomiast
wymagana w przypadku wyjazdów na Anguille i na Kajmany. Na tych pięciu wyspach,
podobnie jak w Wielkiej Brytanii, obowiązują surowe kary za przemyt i
posiadanie narkotyków.
PRZYDATNE INFORMACJE:
Koszty żywności w Wielkiej
Brytanii są ogólnie 2, 3 razy wyższe niż w Polsce. Na przykład 1 kg kiełbasy kosztuje ok. 8 funtów, bochenek chleba
- przeciętnie 1 funt,
litr mleka - ok. 60 pensów, 1
kg jabłek - ok. 1,5 funta. * Wynajęcie w
Londynie pokoju dwuosobowego to wydatek rzędu 150 funtów tygodniowo i
więcej. Ceny zależą od okolicy i standardu mieszkania; często wymagany jest
depozyt za 1, 2 tygodnie lub miesiąc z góry. * Tygodniowy bilet na autobus w
Londynie - 9,5 funta;
jednodniowy - 2,5 funta;
jednorazowy przejazd - 1 funt.
Bilety na metro i pociąg są znacznie droższe, np. tygodniowa Travel-card (na
pociąg, metro i autobusy) na 4 strefy to wydatek do 30 funtów.
|
Jestem w Twoim wieku i tez chce wyjechac do szkoły do Anglii, tyle że od przyszłego roku (3.klasa) Powiem tak: ceny sa kosmiczne, ale to bardzo zalezy na jakich warunkach sie tam jedzie. Wiele mozeCi nie pomoge ale we dwie zawsze razniej 
A co wy tutaj chciecie "studiowac"? Macie przynajmniej wstepna orientacje, czy tak w ciemno? Czasami warto sie przygotowac do takiego wyjazdu